انتشار کتاب‌شناسي توصيفي فلسفه اخلاق

نويسنده: جناب حجت‌الاسلام آقاي حسين احمدي

اين کتاب‌شناسي، اطلاعات 432 کتاب و 301 مؤلف را به همراه نمايه‌هاي مختلف، دربردارد. توصيف‌هاي ارائه شده در اين کتاب با استفاده از فهرست مطالب کتاب‌ها تهيه شده است؛ البته اگر کتابي فهرست نداشته، به محتواي کتاب نيز مراجعه شده است. در بخش دوم اين کتاب نيز فهرست‌هاي مختلفي آورده شده که زمينه جستجو در بخش اول کتاب را فراهم مي‌کند.

پيشينه اين دانش

فلسفه اخلاق، دانشي نوبنياد است که به‌عنوان رشته‌اي مستقل پيشينه‌اي دراز ندارد؛ اما بررسي مسائل و مباحث آن در جهان غرب به يونان باستان باز مي‌گردد. در جهان اسلام، علاوه بر آموزه‌هاي وحياني، مسائل اين علم در برخي از مهم‌ترين منابع دانش‌هاي بنيادين ديني مانند فلسفه، کلام، اصول فقه و اخلاق قابل بازيابي هستند.

رويکرد دائره‌المعارف در زمينه فلسفه اخلاق

از آنجا که در مباني و مکاتب فلسفه اخلاق در جهان غرب ـ به‌ويژه غرب جديد و معاصرـ تعارض‌هاي فراواني با آموزه‌هاي ديني و ديدگاه‌هاي انديشمندان مسلمان ديده مي‌شود، تدوين «دائره‌المعارف فلسفه اخلاق» با رويکرد برجسته‌سازي ديدگاه‌هاي انديشمندان مسلمان، در برنامه‌هاي اصلي «مرکز پژوهشي دائره‌المعارف علوم عقلي اسلامي» قرار گرفت.

اين مرکز براي دستيابي به هدف ياد شده ـ به مانند همه رشته‌هاي ديگر ـ در گام نخست، تهيه اصطلاح‌نامه فلسفه اخلاق و تنظيم ساختار اين دانش را ـ با توجه به اصطلاحات و مطالبي که در آثار مسلمانان آمده ـ در دستور کار قرار داده است.

منابع اين کتابشناسي

اصطلاحات فلسفه اخلاق از دو دسته از منابع بايد استخراج شوند. دسته اول آثاري هستند که مستقيماً به مباحث فلسفة اخلاق پرداخته‌اند، دسته دوم برخي از منابع رشته‌هاي ديگرند که مباحث فلسفه اخلاق در آنها به‌صورت غيرمستقيم مطرح شده است. اما چون اصطلاح‌يابي از همه آثار موجود مرتبط با اين رشته مستلزم صرف هزينه زياد و چه بسا در مواردي نتيجه‌اي اندک باشد، بايد از ميان منابع موجود، گزينشي حساب شده انجام مي‌گرفت. بدين‌منظور فهرست نسبتاً جامعي از منابع فلسفه اخلاق و توصيف آنها تهيه گرديد و در «شوراي علمي فلسفه اخلاق» مرکز پژوهشي دائره‌المعارف علوم عقلي اسلامي مورد ارزيابي و تصويب قرار گرفت.

در همين راستا، پي‌گيري کد کنگره BJ37-BJ1500 و مراجعه به کتابخانه‌هاي: آستان قدس رضوي، مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني€، مرکز پژوهشي دائره‌المعارف علوم عقلي اسلامي، آيت‌الله العظمي خامنه‌اي، دانشگاه قم، دانشگاه مفيد، جامعه‌الزهراءƒ، سايت خانه کتاب (www.ketab.ir) و پايگاه اطلاع‌رساني کتابخانه‌هاي ايران (www.lib.ir) انجام شده است.

چند نکته

مراجعه به مراکز و مراجع ذکر شده، پيش از نيمه دوم سال 92 انجام گرفته است از اين‌رو، ممکن است اين پايگاه‌ها و کتابخانه‌ها هم‌اکنون، کتاب‌هاي ديگري را در اين موضوع تهيه کرده باشند که نامي از آنها در اين مجموعه به ميان نيامده باشد.

با توجه به اينکه تهيه اين مجموعه، از اهداف اصلي برنامه‌هاي مرکز نبوده، ممکن است حاصل نهايي کار با کاستي‌هايي همراه باشد از اين‌رو، از پژوهشگران اين رشته تقاضا داريم که ما را از نکته‌سنجي‌هاي خود بهره‌مند سازند.

در تهيه اين اثر علاوه بر پژوهشگر ارجمند حجت‌الاسلام آقاي حسين احمدي، اساتيد و عزيزان ديگري نيز در بخش شوراي علمي، امور نرم‌افزاري و امور تدوين همکاري داشته‌اند که از همگي آنها سپاس‌گزاريم.

جهت آشنايي با جلد دوم کتابشناسي توصيفي فلسفه اخلاق اينجا را کليک فرماييد